Nastroje wśród mieszkańców Elbląga i powiatu w I połowie 1949 r. w świetle raportów bezpieki
W związku z powszechną inwigilacją społeczeństwa w okresie stalinizmu elbląskie władze bezpieczeństwa publicznego w każdym swoim raporcie do władz zwierzchnich w Gdańsku śledziły bieżące nastroje społeczne i informowały o możliwych zagrożeniach dla władzy płynących z tego tytułu. Jakie były nastroje ludności Elbląga i ludności powiatu elbląskiego w I połowie 1949 roku? Niezadowolenie pracowników Elbląskich Zakładów Mechanicznych z powodu wprowadzenia nowej siatki płac, rozpowszechniane pogłoski o możliwych brakach w zaopatrzeniu mięsa i słoniny na terenie miasta i powiatu, rozpowszechnianie „wrogiej propagandy” przeciwko Związkowi Radzieckiemu to tylko niektóre z elementów kształtujących te nastroje.
Dawno temu w Elblągu... otwarto łaźnię
Wskutek wysokich temperatur woda na tyle się ociepliła, że można było już otworzyć łaźnię. Mamy nadzieję, że również miejska pływalnia zostanie wkrótce otwarta (AZ, sobota, 20.05.1893 r).
Jak szukano wroga w spółdzielniach produkcyjnych
W 1950 r. na terenie powiatu elbląskiego istniało 20 spółdzielni produkcyjnych. Plan rozbudowy spółdzielni produkcyjnych na 1951 r. zakładał założenie dalszych 8 spółdzielni. Władze bezpieczeństwa powiatu elbląskiego stale odnotowywały w swoich raportach istnienie faktów wrogiej działalności na terenie spółdzielni produkcyjnych - Marcin Ślaski przytacza kolejne fragmenty archiwów bezpieki sprzed lat.
Kalendarium elbląskie: 13-19 maja (odc. 47)
Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 13 a 19 maja? Dlaczego nie udało się ulokować w Elblągu klasztoru brygidek? Kiedy i w jakich okolicznościach Kopernik odwiedzał Elbląg? Kiedy urodził się ks. Mieczysław Józefczyk – Honorowy Obywatel Elbląga? Kim byli męczennicy warmińscy i czego próbowali nas nauczyć szwedzcy samorządowcy? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.
Historia okolic Elbląga: Wpuszczeni w kanał (odc. 159)
To jedna z turystycznych pereł naszego regionu, która ma być wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Kanał Elbląski co roku przyciąga tysiące odwiedzających, kilka dni temu rozpoczął się na nim kolejny sezon turystyczny.
Dawno temu w Elblągu... świętowano urodziny Fryderyka Wilhelma
Następca tronu Fryderyk Wilhelm kończy dziś, 6 maja, 11 lat [chodzi o Wilhelma von Preußen, niem. Friedrich Wilhelm Victor August Ernst von Hohenzollern (ur. 6 maja 1882 w Poczdamie, zm. 20 lipca 1951 w Hechingen) – ostatni następca tronu (Kronprinz) Prus i Niemiec, syn cesarza Wilhelma II i Augusty Wiktorii ze Szlezwika-Holsztynu-Augustenburga. Po wojnie i abdykacji ojca za namową Paula von Hindenburga zrzekł się praw do tronu i wyjechał do Holandii - Wikipedia]. Z tej też okazji publiczne i kilka prywatnych budynków ozdobiono flagami (AZ, niedziela, 07.05.1893 r.).
Kalendarium elbląskie: 6-12 maja (odc. 46)
Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 6 a 12 maja? Gdzie w Elblągu rośnie Dąb Napoleona? Jak po wojnie organizowano oświatę? Dlaczego kino Stoczniowiec zmieniło nazwę na Syrena? Jaką blachą pokryto hełm wieży kościoła św. Mikołaja i ile lat budowano dwujezdniową ulicę płk. Dąbka? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.
Historia okolic Elbląga: Jeszcze o malborskim zamku (odc. 158)
Kto gościł na zamku w Malborku na przestrzeni wieków? Między innymi o tym w najnowszym odcinku „Historii okolic Elbląga”. Po tajemnicach największej warowni średniowiecznej w Europie oprowadza Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK.
Kim był Piotr Artwich?
Ppor. Piotr Artwich przepracował w aparacie bezpieczeństwa 25 lat. Był zastępcą Szefa PUBP w Elblągu od 1 października 1951 r. do 1 kwietnia 1953 r., ale wcześniej był funkcjonariuszem Służby Bezpieczeństwa, gdy UB miało siedzibę na terenie byłego obozu koncentracyjnego Stutthof koło Gdańska. Ścigał szabrowników, którzy rozkradali pozostawiony przez Niemców majątek oraz tych, którzy kradli cement z przydziału przeznaczony na odbudowę portów i stoczni. Po zakończeniu kariery w resorcie przeszedł na emeryturę milicyjną i otrzymał uprawnienia kombatanckie, które ostatecznie zostały mu odebrane.
Dawno temu w Elblągu... negocjowano w sprawie podwyższenia nauczycielskich zarobków
W ostatnich dniach podano informację dotyczącą negocjacji w sprawie podwyższenia tutejszych nauczycielskich zarobków. Z takim zapytaniem zwrócono się niedawno do Tajnej Kancelarii Ministerstwa Edukacji. Podano mianowicie, że negocjacje z magistratem nie zostały jeszcze zakończone (AZ, sobota, 06.05.1893 r.).
1 Maja - niech się święci! Zaglądamy w elbląskie obchody sprzed lat
„Idzie pochód pierwszomajowy. Kiedy Kowalski przechodzi przed trybuną, na której stoją partyjni dygnitarze, macha ręką i głośno się drze: - Niech żyją! Niech żyją! Zdziwiony kolega pyta Kowalskiego: - Od kiedy tak ich kochasz? - No przecież nie mogę szczerze krzyknąć: ‘Niech was szlag trafi’. ”
Kalendarium elbląskie: 28 kwietnia – 5 maja (odc. 45)
Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 28 kwietnia a 5 maja? Jakie wielkie święto obchodzone było 3 maja przed wiekami? Kto jest ojcem statystki i jaki jest jego związek z Elblągiem? Jak katolik robił interesy w protestanckim mieście? I wreszcie jak elblążanie witali Prymasa Tysiąclecia i gdzie się podział Apolityczny Róg 2 Maja? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.
Historia okolic Elbląga: Odkrywamy tajemnice malborskiego zamku (odc. 157)
Kontynuujemy wędrówkę po malborskim zamku, największej zachowanej średniowiecznej warowni w Europie. Po jego zakamarkach oprowadza Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK.
Przejawy „wrogiej działalności” w Elbląskich Zakładach Mechanicznych im. Gen. K. Świerczewskiego w 1953 r.
Elbląskie Zakłady Mechaniczne „Zamech” były przysłowiowym oczkiem w głowie elbląskiej bezpieki przez cały okres istnienia komunizmu. Utworzono tam Referat ds. Bezpieczeństwa. Szczególny okres nasilenia jego aktywności przypadł na okres stalinizmu 1948-1956. W każdym miesięcznym raporcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego (PUBP) w Elblągu można odnaleźć specjalną sekcję poświęconą opisowi aktualnych przejawów „wrogiej działalności” na zakładzie. Zaliczano do niej m.in. szerzenie wrogiej propagandy przeciwko Związkowi Radzieckiemu, wychwalanie sanacyjnego ustroju przedwojennej Polski, krytykowanie dorobku prawnego rządu Polski Ludowej (m.in. cytowanej Ustawy Rady Ministrów Rządu PRL z 3 I 1953 r. w sprawie zniesienia bonowego zaopatrzenia, regulacji cen, ogólnej podwyżki płac i zniesienia ograniczeń w handlu nadwyżkami produktów rolniczych). O jakich przejawach „wrogiej działalności” informowano w 1953 r?
Dawno temu w Elblągu... też odbył się strajk
Zbliża się wielki strajk szyprów. Obejmie on prawdopodobnie, jak podaje gazeta "R.A.Z.", prowincje Prus Wschodnich i Zachodnich i będzie dotyczył 400 jednostek pływających, przede wszystkim łodzi kurońskich. Wszyscy szyprowie zobowiązali się solidarnie, że nie będą przyjmować ładunku na kwotę 10 fenigów za cetnar a za 12 fenigów. Strajk skierowany jest w pierwszej linii przeciwko przedsiębiorcom dostarczającym kamienie z Wiślanego Zarządu Budownictwa Wodnego (AZ, wtorek, 25.04.1893 r.).
Historia okolic Elbląga: Tajemnice malborskiego zamku (odc. 156)
Kontynuujemy wędrówkę po Malborku, po którym oprowadza Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK. Dzisiaj czas na odwiedziny krzyżackiego zamku, który jest największą zachowaną warownią średniowieczną w Europie.
Kalendarium elbląskie: 22-28 kwietnia (odc. 44)
Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 22 a 28 kwietnia? Jaka była przyczyna pożaru, który zniszczył kościół św. Mikołaja? Gdzie był szpital św. Elżbiety? Kim był Henryk Nitschmann? Jak gdańszczanie chcieli urządzić Elbląg i od kiedy w naszym mieście odbywa się Wiosna Teatralna? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.
Kim był Kazimierz Wojtczak?
Kazimierz Wojtczak – „utrwalacz” władzy ludowej w walce z reakcyjnym podziemiem, konsekwentnie piął się w górę elbląskiej bezpieki. Był kolejno: starszym referentem Sekcji V Powiatowego Urzędu do spraw Bezpieczeństwa Publicznego w Elblągu, kierownikiem Referatu Ochrony przy Zakładach Mechanicznych im. Gen. Karola Świerczewskiego, aż wreszcie zastępcą kierownika PUBP w Elblągu.
Dawno temu w Elblągu... witano rosyjskiego księcia
Wielki książę rosyjski Władimir przemierzał wczoraj pociągiem odchodzącym z Elbląga o godz. 22.16 ze swoją świtą nasz dworzec. Książę znajdował się w podróży z Petersburga do Berlina. Stamtąd wielki książę uda się przez Monachium do Rzymu na srebrne gody włoskiej pary królewskiej (AZ, wtorek, 18.04.1893 r.).
Kalendarium elbląskie: 15-21 kwietnia (odc. 43)
Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 15 a 21 kwietnia? Dlaczego król Zygmunt III Waza rozzłościł się na Elbląg i kazał aresztować kupców ciągnących do miasta oraz skonfiskować ich towary? Kiedy i jak zbudowano w mieście kanalizację? Kiedy powstał wojskowy cmentarz w Elblągu? Jak EB promowało Elbląg i kto zakupił najnowocześniejszy ambulans w Elblągu? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.
