UWAGA!

----

200 lat temu urodził się Henryk Nitschmann. Warto pamiętać o jego zasługach dla Elbląga

 Elbląg, Henryk Nitschmann wielce zasłużył się dla XIX-wiecznego Elbląga (Oprac. Juliusz Marek przy użyciu AI))
Henryk Nitschmann wielce zasłużył się dla XIX-wiecznego Elbląga (Oprac. Juliusz Marek przy użyciu AI))

24 kwietnia minęła 200. rocznica urodzin poety Henryka (Heinricha) Nitschmanna, zasłużonego dla Elbląga polonofila, o którym do dzisiaj przypomina nam ulica jego imienia.

Henryk Nitschmann urodził się 24 kwietnia 1826 r. w Elblągu (zmarł 27 kwietnia 1905 również w Elblągu). Był niemieckim poetą, muzykiem oraz tłumaczem literatury polskiej i jej popularyzatorem w ówczesnych Niemczech.

Był absolwentem Gimnazjum Elbląskiego, słuchaczem Uniwersytetu w Berlinie, którego ostatecznie nie ukończył. Podczas studiów opanował język polski, w 1854 r. został tłumaczem polskiej literatury.

- Pierwszym przekładem Nitschmanna był wiersz Franciszka Morawskiego Łza, który ukazał się w elbląskiej prasie. Później wiersze tłumaczone przez Nitschmanna drukowała lipska gazeta Novellen Zeitung. Po swoim powrocie na tereny Prus Królewskich osiadł pod Działdowem, w majątku Pożary (Pasaren). Na miejscu zaczął rozwijać swój talent muzyczny, tworząc kompozycje na fortepian oraz doskonalił znajomość języków polskiego i serbskiego – czytamy w Wikipedii.

W 1865 roku Nitschmann powrócił do Elbląga. Zainteresował się również literaturą angielską i francuską. W 1868 wydał w Gdańsku antologię Album wierszy zagranicznych (Album ausländischer Dichtung), w którym zawarł tłumaczenia poezji polskiej, angielskiej, francuskiej i serbskiej. W 1875 nawiązał przez tłumacza współpracę z wydawnictwem Brockhaus w Lipsku. Zaowocowało to publikacją, w której ukazały się przekłady kilkudziesięciu polskich poetów, m.in. Kochanowskiego, Krasickiego, Mickiewicza, Lenartowicza czy Asnyka.

Nitschmann zajmował się także muzyką poważną. Komponował utwory i stał się krytykiem muzycznym oraz organizatorem koncertów. W roku 1869 założył w Elblągu Towarzystwo Filharmoniczne (kierował nim do 1878 r.). Jego fascynacja polską kulturą, obyczajami i tradycją sprawiła, że krytykował germanizację i akcje kolonizacyjne.

Zmarł jako kawaler, został pochowany na cmentarzu św. Anny (dzisiaj park Traugutta), po jego nagrobku po II wojnie światowej niestety nie pozostał ślad, podobnie jak po innych grobach. Większość swojego majątku zapisał w testamencie (pisanym po polsku) miastu Elbląg z przeznaczeniem na cele charytatywne. Do dzisiaj część jego księgozbioru znajduje się w Bibliotece Elbląskiej. W uznaniu jego zasług władze ówczesnego Elbinga nadały jego imię jednej z ulic. Gdy Elbląg znalazł się w granicach Polski po II wojnie światowej ulica Nitschmanna stała się ul. Bielańską, ale w latach 60. władze miasta przywróciły poprzednią nazwę i tak jest do dzisiaj.


Najnowsze artykuły w dziale Dawno temu

Artykuły powiązane tematycznie

Zamieszczenie następnej opinii do tego artykułu wymaga zalogowania

W formularzu stwierdzono błędy!

Ok
Dodawanie opinii
Aby zamieścić swoje zdjęcie lub avatar przy opiniach proszę dokonać wpisu do galerii Czytelników.
Dołącz zdjęcie:

Podpis:

Jeśli chcesz mieć unikalny i zastrzeżony podpis
zarejestruj się.
E-mail:(opcjonalnie)
  • Takich ludzi można promować, zaiste.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    17
    1
    WolneMedia.net(2026-04-26)
  • Wspaniała postać.
  • @WolneMedia. net - brzmi trochę jak gdyby zabrakło "jak na niemca"... ale może słyszę więcej niż ktoś chciał powiedzieć. Tak czy inaczej, porażająca celebracja okrągłej rocznicy - portret zrobiony przez IA i odpisanie noty z wikipedii... I żeby nie było - brawo dla Redakcji, że zrobiła co do niej należało... Szkoda, że miesto nie poczuwa się do pamieci o swoim honorowym obywatelu... Dla Elbląga zasłuzył się bardziej niż dyktator Piłsudski, ale Polacy kochają brutalnych rozpustników. Bezżenny poeta i kompozytor na pomnik się u nas nie nadaje. I proszę mi tu z Wojtyłłą nie wyjezdzać...
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    7
    10
    Katon(2026-04-26)
  • Ci bardziej wyedukowani zawsze byli świadomi, że są poddanymi Rzeczypospolitej.
  • "Był niemieckim poeta" - zaiste, język polska, trudna jezyk; )
  • alez oni już mają swoich "honorowych obywateli" jakies pomniki dla obcych typu piłsudski czy inny dmowki czy jak on się nzzywa, postacie historyczne które nijak mają się do nas. który nie ma z nami polakami nic wspólnego nei z tym pokoleniem, po 1945,nawet po 1990,nic nie znaczą tamte postacie dla elblaga równie dobrze mogliby upamietnic jakiegoś dzikusa który najeżdzał tereny obecnego elblaga i psotawić mu pomnik, nooo ale oni sobie postawili za wzór jakeigoś pisłudskiego, który średnio umocnil polskę - vide: II WŚ, kraj był słaby, nie ma za co go wielbic ale w elblagu jest kilka przebierańców którzy ubierają się w jego mundur i udają nie wiadomo kogo.. jeszcze pomnik w środku miasta, o zgrozo!!!
  • Może pomnik Nitschmanna na placu Słowiańskim, który był polonofilem, zamiast jakiegoś niemieckiego krzyżaka Hermana von Balka według pomysłu mieszkańców bez tożsamości narodowej. Bo Elbląg to polskie miasto a nie niemieckie.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    3
    9
    Polonofil i patriota(2026-04-26)
  • Piłsudski i Dmowski to Polacy. Jacy obcy według Ciebie? A ci co się przebierają za Piłsudskiego to dobrze że pielęgnują polskość. Jak ci nie pasuje dywersancie to jedź do Niemiec! Tam miejsce twoje i wyborców koalicji:)
  • Czemu znowu cenzura i nie wyświetlanie komentarzy?
  • Nitschmann był badaczem i tłumaczem polskiej literatury. Na uwagę zasługują jego dwa opracowania tj Polska na Parnasie wydana czterokrotnie w 1860,1861 1862 i 1875 roku oraz Dzieje polskiej literatury, trzykrotne wydania w 1882,1889 i 1896 roku. Co ciekawe w obu tych dziełach nie ma nic o Juliuszu Słowackim i Zygmuncie Krasińskim. Nigdy nie podjął się tłumaczenia Pana Tadeusza, chociaż wielokrotnie podkreślał, że jest to w jego ocenie najwybitniejsze dzieło polskiej literatury. Z uwagi, że z zawodu był rentierem stąd posiadał dobrą sytuację materialną i pieniądze przeznaczał na podróże. W czasie ich realizacji przebywał na Kaszubach, gdzie zainteresował się kulturą i językiem kaszubskim. W Elblągu do śmierci mieszkał w domu przy obecnej ulicy Rybackiej.
  • @Zdegustowany789 - Piłsudski i Dmowski to BYLI, BYLI Polacy. teraz to trupy i nikogo nie powinny interesować. Nic nie znaczące osoby. Nie mające sensu w XXI w. Pielęgnować to można sobie ogródek a nie narzucać ludziom nie preferującym tamte postacie już całkiem martwe i nikomu nie potrzebne w postaci pomników. Polskość? przepraszam a czym to się objawia? Mi nie potrzeba ludzi na piedestale, pomników abym wiedział co to jest "polskość" w zasadzie nie ma czegoś takiego, bo każdy sobie rzepkę skrobie i nic tobie czy komuś do tego! A co ja czuję i jak żyję to nie twoja sprawa. Pff. Kto to jest wyborca koalicji? Chyba ktoś za dużo mediów się naoglądał buhaha
  • czas na ekshumacje i pochowanie w nowym grobie np. na ulicy Nischmana
Reklama